Home » Geografske informacije

DRAGAČEVO

16.04.09.

dragacevo1U samom srcu Zapadne Srbije, ugnjezdilo se lomno Dragačevo. Po mnogima to je najživopisniji kraj Srbije, odavno poznat kao “mala Švajcarska”. Smešteno u njedrima veličanstvenih čuvara-planina: Ovčara, Jelice, Troglava i Golupca, između kojih se provlači, u gornjem toku brza, a u donjem tiha – reka Bjelica.

Oblast Dragačeva prostire se između Čačka, Kraljeva, Ivanjice, Arilja i Požege na površini od 661 km2, i obuhvata 49 naselja, od kojih je 47 seoskih i dva gradska (varošice Lučani i Guču).

U ovaj kraj se može doći iz četiri pravca:
- preko Čačka i planine Jelice;
- iz Kraljeva preko sela Kaone;
- iz Ivanjice preko sela Kotraža;
- iz Užica, Požege i Čačka sa puta koji vodi Ovčarsko-kablarskom klisurom, a sa kojeg put skreće dolinom reke Bjelice.

U Dragačevo se iz Beograda stiže preko Gornjeg Milanovca i Čačka (oko 140 kilometara).

Dragačevo je dobilo ime najverovatnije po reci Dragačici koja izvire u podnožju planine Jelice i u Guči se uliva u Bjelicu. Po drugom narodnom verovanju, ime je dobilo po Dragašu koji je bio srednjovekovni vlastelin cara Dušana, koji je vladao ovim krajevima.

Stanovništvo Dragačeva uglavnom je doseljeničko. Intenzivnije doseljavanje u Dragačevo iz Crne Gore, Hercegovine i Starog Vlaha počelo je krajem 17. veka i trajalo do početka 19. veka. Otuda i nije čudo što je govor Dragačeva u osnovi ijekavski. U novije vreme, međutim, jak je uticaj ekavske govorne i pisane reči.

Prema popisu iz 2002. godine u Dragačevu živi 24.614 stanovnika. Broj domaćinstava po istom popisu je 8.374.

Dragačevski narod je veoma gostoljubiv. Gost se u svim porodicama prima s posebnim poštovanjem. Dosta su radoznali i pričljivi, vole šale, priče, humor…

Dragačevo u svim godišnjim dobima pruža najraznovrsnije mogućnosti za odmor i rekreaciju: nedirnuta priroda, zdrava hrana, uranci i zaranci u selima…

Ovo brdsko planinsko područje je još poznato po vrednim i gostoljubivim meštanima, bistrim i lekovitim izvorima vode, prelepim i bogatim voćnjacima, šumama i pašnjacima, koji uspevaju na 550 metara nadmorske visine.

Lepota i značaj starih građevina u ovom kraju, brvnara, polubrvnara, vajata, mlekara, kačara i vodenica predstavljaju jedinstvenu spomeničku celinu. Zgrade od drveta krase gotovo svaku seosku avliju.

Zahvaljujući svom povoljnom geografsko-saobraćajnom položaju, Dragačevo ima veoma dobre uslove za razvoj turizma. Spomeničke retkosti i raznovrsne prirodne lepote su privlačni turistički motivi za razgledanje, izlete i rekreaciju i daju mogućnost ovom kraju da razvija turizam.

Dragačevo je nadaleko čuveno po spomenicima prirode i prirodnim retkostima: pećinama, stablima i šumama, koje su pod zaštitom države. Tu spadaju “Dva stabla hrasta lužnjaka – Đurđevak” u selu Donja Kravarica, i “Stabla Dragačeva”, gde su devet stabala drveća u raznim dragačevskim selima, zbog svoje starosti, pejzažne atraktivnosti i biološke vrednosti proglašena za zaštićena prirodna dobra i stavljena pod zaštitu države…

Dragačevo je odvajkada bogato spomenicima kulture. Crkve u Dragačevu su, kako je zabeleženo, uglavnom delile sudbinu naroda. Građene su, ali su ih rušili nasilnici, osvajači, posebno – Turci. U vremenima slobode, narod ih je obnavljao ili iznova podizao.

U Dragačevu – gotovo nema sačuvane crkve iz vremena koja su prethodila Prvom srpskom ustanku. A u vreme Karađorđevog ustanka i posle njega, naročito od 1815. godine, počinje obnavljanje starih i podizanje novih bogomolja. Crkve u Goračićima, Tijanju, Guči, Kaoni, Kotraži i Viči ostaće trajni spomenici kulture.

Na području Dragačeva, nalaze se i brojni manastiri iz perioda od 16. do 19. veka. To su bili verski, duhovni i kulturni centri ovog kraja. Stari putopisac F. Kanic 1960. godine zbog brojnosti manastira prvi je Ovčarsko-kablarsku klisuru nazvao “Srpskom Svetom Gorom”. U ataru Dragačeva nalaze se tri manastira: Sretenje, Svete Trojice i Preobraženje.

Posle 1945. godine u Dragačevu nije sagrađena nijedna crkva. Međutim, poslednje decenije 20. i početkom 21. veka slika se menja – građeni su crkveni hramovi u Lučanima, i selima Donjem Dupcu (dva), Zeokama, Kotraži i Lisi.